Përmes një videoje të publikuar në Facebook (shih këtu), pretendohet se një dëshmitar serb shpreh dëshirën që Hashim Thaçi të ishte në vendin ku janë Adem Jashari dhe Zahir Pajaziti.
Përmes titrave në gjuhën shqipe dhe audios në gjuhën serbe, në video dëgjohet një person duke thënë: “I kërkoj falje trupit gjykues, por do të doja që edhe Hashim Thaçi të ishte aty ku janë Adem Jashari dhe Zahir Pajaziti. Kjo do të ishte drejtësia e vërtetë për serbët.”
Çka nuk shkon me këtë përmbajtje?
Pas verifikimit të audios të kryer nga hibrid.info përmes platformave për detektimin e përmbajtjeve të gjeneruara me inteligjencë artificiale (IA), si dhe gjurmimi i pamjeve origjinale, tregojnë se videoja paraqet një pamje nga një seancë e Dhomave të Specializuara të Kosovës në Hagë, së cilës i është vendosur një audio e rreme.
Pretendimi se një dëshmitar serb i ka shqiptuar këto fjalë gjatë një seance në Hagë nuk mbështetet nga pamjet origjinale të identifikuara gjatë verifikimit.
Analiza e audios përmes platformës Diopter.ai e vlerësoi atë me 100% si të gjeneruar nga inteligjenca artificiale. Ndërkaq, platforma DetectDeepFakes.com e vlerësoi me 98% mundësinë që audioja të jetë e gjeneruar me AI (shih fotografitë më poshtë).
Gjatë hulumtimit u identifikua edhe burimi i pamjeve që shfaqen në video. Fotografia përkatëse ishte publikuar më 12 korrik 2023 nga mediumi “balkaninsight.com”. Pas identifikimit të datës, u kërkua regjistrimi i seancës së asaj dite në Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë.
Nga verifikimi u vërtetua se në seancën e 12 korrikut 2023 kishte dëshmuar Rrustem Mustafa (shih këtu), dhe jo një dëshmitar serb që shqipton deklaratën e paraqitur në videon që po qarkullon në Facebook.
Pra, videos i është vendosur një audio e gjeneruar me inteligjencë artificiale, duke krijuar përshtypjen e rreme se fjalët e paraqitura në titra janë thënë nga një dëshmitar serb gjatë një seance gjyqësore.
Analiza
Përmes një videoje që po qarkullon në Facebook pretendohet se një dëshmitar serb në Hagë ka deklaruar se Hashim Thaçi duhej të ishte aty ku janë Adem Jashari dhe Zahir Pajaziti.
Pas verifikimit të fakteve, u vërtetua se audioja është e gjeneruar me inteligjencë artificiale, ndërsa pamjet janë marrë nga një seancë e 12 korrikut 2023, në të cilën kishte dëshmuar Rrustem Mustafa.
Bazuar në metodologjinë e punës, hibrid.info e vlerëson këtë përmbajtje si “Mashtrim”.
Arsyetimi
Vlerësimi “Mashtrim” u bëhet atyre përmbajtjeve informative të cilat manipulohen si në aspektin vizual (deepfake, cheapfake), zanor (audio) apo tekstual të përmbajtjes për të mashtruar audiencën. Zakonisht kjo formë e mashtrimit përdoret për të prodhuar përmbajtje të paqena dhe të manipuluara.