Shkroi: Fatbardh Dema
Në median sociale Facebook u postua një përmbajtje me pretendimin se është realizuar një sondazh nga instituti për matjen e opinionit publik “SDSG” për kandidatët për kryetar të komunës së Gjakovës.
Në këtë postim të publikuar nga faqja “Universal” thuhet se sondazhi paraqet Ardian Gjinin nga Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës (AAK) të parin me 39.7%, duke lënë pas Ervin Shabanin të Partisë Demokratike të Kosovës (PDK) me 27.3% dhe Ardian Golën e Lëvizjes Vetëvendosje (LVV) me 25.5%.
Ndërkohë, kandidati i Lidhjes Demokratike të Kosovës (LDK), Shefqet Shehu, renditet me 6.7%, ndërsa Anton Shala nga Partia Shqiptare Demokristiane e Kosovës (PSHDK) me 0.8%.
E vërteta?
Pas një verifikimi të kryer nga hibrid.info, u konstatua se ekziston një organizatë me emrin “SDGS” në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, por që e njëjta nuk ka kryer një sondazh të tillë. Po ashtu ky sondazh nuk është gjetur i publikuar nga asnjë media e besueshme.
Hibrid.info ka hulumtuar përmes Google me fjalët kyçe “Sondazh për kryetar të Komunës së Gjakovës”, por që rezultatet nuk shfaqin asnjë publikim në media apo burime kredibile.
Gjithashtu, hibrid.info kërkoi në lidhje me “institutin SDSG”, siç përmendet në postimin në Facebook, e që rezultatet tregojnë se me këtë emër është një organizatë jo-fitimprurëse në SHBA, e cila merret me energjinë e qëndrueshme dhe zhvillimin e burimeve natyrore. (shih këtu)
Rreth sondazheve
Sondazhi është hulumtim paraprak për të njohur një gjendje, mendimet a qëndrimet për diçka të caktuar. Në këtë metodë statistikore nxirren rezultate bazuar në studimin e një pjese të popullatës, që quhet mostër.
Në rastin konkret nuk dihet sa njerëz janë përgjigjur në pyetjet e sondazhit apo edhe kur është bërë matja.
Analiza:
Një postim në Facebook nga faqja “Universal” pretendonte se një sondazh i institutit “SDSG” tregonte se Ardian Gjini (AAK) kryeson garën për kryetar të Komunës së Gjakovës me 39.7%, pasuar nga Ervin Shabani (PDK) me 27.3% dhe Ardian Gola (LVV) me 25.5%. Sondazhi gjithashtu përmendte Shefqet Shehun (LDK) me 6.7% dhe Anton Shalën (PSHDK) me 0.8%.
Pas verifikimit nga hibrid.info, u konstatua se ekziston një organizatë me emrin “SDSG” në SHBA, por ajo merret me energjinë e qëndrueshme dhe zhvillimin e burimeve natyrore, jo me sondazhe politike.
Sipas kësaj, sondazhi i përmendur nuk ka asnjë bazë dhe nuk është gjetur i publikuar nga asnjë media e besueshme.
Bazuar në metodologjinë e punës, hibrid.info e vlerëson këtë përmbajtje si “Lajm i rremë”.
Arsyetimi:
Vlerësimin “Lajm i rremë” e marrin ato përmbajtje informative që janë tërësish të sajuara apo të cilat në vete përmbajnë pretendime ose informacione faktikisht të gabuara. Përmbajtja që vlerësohet si lajm i rremë mund të përcaktohet se është krijuar dhe shpërndarë me qëllim të dezinformimit të publikut, d.m.th., për të paraqitur një pretendim që është plotësisht i rremë si fakt.